CBAM i import metali do UE: co czeka firmy w 2026 roku i jak zmienią się ceny materiałów

10. 2. 2026

CBAM należy do najistotniejszych nowych regulacji wpływających na import metali i innych towarów emisyjnie intensywnych do UE. Wprowadza obowiązek monitorowania, a od 2026 roku również opłacania obciążenia węglowego importowanych towarów. Firmy zastanawiają się zatem, jakich kosztów mogą się spodziewać, kto będzie mógł importować towary oraz jak mogą się zmienić ceny materiałów i dostępność surowców.

Czym jest CBAM

W kwietniu 2023 roku formalnie przyjęto rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/956 ustanawiające mechanizm dostosowywania cen na granicach z uwzględnieniem emisji CO₂, po angielsku Carbon Border Adjustment Mechanism (dalej „CBAM”).
CBAM jest narzędziem walki z ucieczką emisji — czyli z sytuacjami, w których branże o wysokiej emisji gazów cieplarnianych przenoszą produkcję poza UE do państw o niższych standardach polityki klimatycznej niż obowiązujące w UE. Celem jest zatem to, aby importowane towary podlegały tej samej cenie emisji CO₂ co produkcja krajowa.

Jak przebiega okres przejściowy 2023–2025

Mechanizm CBAM jest wdrażany w dwóch fazach. Od 1 października 2023 roku do 31 grudnia 2025 roku obowiązuje okres przejściowy, w którym mechanizm funkcjonuje wyłącznie w trybie raportowania dotyczącym ilości importowanych towarów i wysokości emisji. Nie jest on związany z obowiązkiem płatności.

Co zmienia się od 2026 roku

W 2026 roku w pełni wejdzie w życie całe rozporządzenie i stopniowo wprowadzana będzie odpłatność za emisje, równolegle z wygaszaniem bezpłatnego przydziału uprawnień. Bezpłatny przydział będzie stopniowo zmniejszany w latach 2026–2034, a wraz z tym wzrastał będzie odsetek emisji podlegających opłatom w ramach mechanizmu CBAM.

Obowiązki dla zgłaszających CBAM

Zatwierdzeni zgłaszający CBAM są zobowiązani do zakupu i umarzania certyfikatów CBAM na podstawie faktycznego śladu węglowego importowanych towarów. Sprzedaż certyfikatów przez państwa członkowskie prowadzona będzie na wspólnej platformie centralnej. Cena tych certyfikatów będzie ustalana raz w tygodniu i powinna odpowiednio odzwierciedlać cenę uprawnień do emisji uzyskaną w aukcjach.

Wpływ na ceny importu i dostępność materiałów

Ten środek może mieć duży wpływ zarówno na cenę importowanych towarów, jak i na ich ilość. Wzrost cen z powodu opłaty za emisje poprzez zakup certyfikatów CBAM, możliwość importu tylko dla zatwierdzonych zgłaszających CBAM, wysokie wartości importowanych emisji, konieczność weryfikacji importowanych emisji przez akredytowaną jednostkę — wszystko to może obecnie odgrywać rolę przy imporcie objętych towarów.

Niektóre europejskie walcownie używają do swojej produkcji surowców wejściowych z państw trzecich, co bardzo prawdopodobnie również doprowadzi do wzrostu cen. Firmy już teraz reagują na to próbami zatowarowania się „tańszym materiałem” przed końcem roku, inne czekają na rozwój sytuacji… Jak będzie w rzeczywistości, prawdopodobnie dowiemy się dopiero po rozpoczęciu ostatecznego okresu 1 stycznia 2026 roku i w okresie następującym po nim.

Potrzebujesz orientacyjnej ceny materiału pod wpływem CBAM?
Uzyskaj niezobowiązującą kalkulację od ALFUN i sprawdź aktualną dostępność oraz możliwości cenowe.

Hana Slováková
(Źródło: Czeskie Ministerstwo Środowiska)

CBAM i import metali do UE: co czeka firmy w 2026 roku i jak zmienią się ceny materiałów
O materiale